Parkinson boksen: bewegen als medicijn

In de wereld van neurologische aandoeningen zoeken zowel patiënten als behandelaars continu naar manieren om de kwaliteit van leven te verbeteren. Eén van de methoden die de laatste jaren meer aandacht krijgt, is Parkinson boksen. Hoewel deze methode oorspronkelijk werd ontwikkeld voor mensen met de ziekte van Parkinson, blijkt het ook voor andere neurologische aandoeningen, zoals dystonie, veel voordelen te bieden. Maar wat houdt Parkinson boksen precies in? En hoe kan het helpen bij dystonie?

Het ontstaan van Parkinson boksen

Erwin Lagcher, een ervaren vechtkunstbeoefenaar en trainer, kwam ongeveer acht jaar geleden in aanraking met Parkinson boksen. “Ik had mijn eigen sportclub waar we Boxing Fit gaven. Tijdens een verplichte certificering vanuit de franchise zag ik, door mijn vechtkunstervaring, technieken die ik niet veilig vond voor mijn klanten.”

Zijn zoektocht bracht hem bij de Nederlandse Boksbond, waar hij een opleiding volgde. Tijdens deze training hoorde hij voor het eerst over Parkinson boksen. “In eerste instantie was het slechts een interessante gedachte, maar kort daarna kwam een klant met de vraag: ‘Mijn beste vriend heeft Parkinson, kun je iets voor hem betekenen?’ Dat was het begin van een nieuwe richting.”

Een eerste sportopleiding volgde via ParkinsonNet, een gerichte opleiding Parkinson boksen volgde later via de Boksbond. Het programma bleek effectief en werd uitgebreid naar andere doelgroepen, zoals mensen met CVA (beroerte), MS en dystonie. “Ik zag het effect van boksen bij neurologische aandoeningen, maar tegelijkertijd een groot verschil in kwaliteit van aanbod en gebrek aan samenwerking binnen de sportverenigingen. In 2023 besloot ik om zelf te starten met Parkinson Boksen Nederland, een organisatie die instructeurs opleidt met het doel een toegankelijke training te maken die je zowel fysiek als geestelijk versterkt. Sinds 2024 heb ik, samen met mijn compagnon, de opleidingen naar een nog hoger niveau gebracht waarbij we veel dieper ingaan op meerdere ziektebeelden waaronder dystonie. Enige weken geleden zijn we een samenwerking aangegaan met een grote fitnessketen waardoor er komende jaren steeds meer trainers en locaties bijkomen. We willen zo veel mogelijk mensen bereiken en kennis laten maken met onze trainingen.”

Wat maakt Parkinson boksen uniek?

Bij Parkinson boksen wordt de klassieke bokstechniek gecombineerd met andere beweegvormen om de motoriek en het zelfvertrouwen van de deelnemers te verbeteren. “Het traditionele Parkinson boksen is vaak gericht op wedstrijdhouding en sportprestaties, maar ik wil dat mensen er in hun dagelijks leven profijt van hebben,” legt Erwin uit.

Zijn aanpak combineert elementen uit verschillende vechtsporten met ademhalingstechnieken, stretchen en zelfs regressietherapie. “Veel neurologische klachten worden verergerd door stress en onverwerkte trauma’s. Door een bredere benadering kunnen we niet alleen fysiek maar ook mentaal verbetering realiseren.”

Parkinson boksen en dystonie

Dystonie is een neurologische aandoening die leidt tot onwillekeurige spiercontracties en abnormale houdingen. Het kan grote invloed hebben op mobiliteit en kwaliteit van leven. Hoe helpt boksen hierbij?

“Het geheim zit hem in onbevangen bewegen,” zegt Erwin. “Wanneer mensen nadenken over hun bewegingen, gaan ze vaak verkrampen. Dit zie je bij iedereen terug, ongeacht of ze een ziektebeeld hebben of niet.

Denk maar aan hoe we ons onzeker voortbewegen op een gladde stoep terwijl een kind er zonder nadenken overheen rent.” Bij dystonie is dit principe extra belangrijk. Door de deelnemers technieken aan te leren waarmee ze soepeler en instinctiever kunnen bewegen, worden verkrampingen verminderd. Bovendien verbetert de algehele coördinatie en spiercontrole.

Een brede, holistische benadering

Naast de vechtkunstgerelateerde technieken biedt Erwin’s trainingsprogramma een breder pakket aan ondersteuning. “We werken met ademhalingstechnieken om spierspanning te verminderen, stretchen om bewegingsvrijheid te vergroten en mentale technieken om stress te verlagen. Sommige deelnemers konden zelfs hun medicatie verminderen door het aanpakken van onderliggende spanningen.”

De trainingen worden in groepsverband gegeven, wat zorgt voor sociale steun en motivatie. “Veel deelnemers komen niet alleen voor de fysieke voordelen, maar ook voor de gezelligheid en het gedeelde begrip. Er is na de trainingen altijd gelegenheid om gezamenlijk aan de koffietafel bij te praten.”

De toekomst van neurologisch boksen

Wat begon als een methode specifiek voor Parkinson, heeft zich inmiddels ontwikkeld tot een veel breder programma. “We noemen het nog steeds Parkinson boksen, maar onze aanpak is veel breder. We kijken niet alleen naar de aandoeningen, maar naar de mens als geheel,” aldus Erwin.

Voor mensen met dystonie biedt deze aanpak een nieuwe, actieve manier om grip te krijgen op hun lichaam en klachten. Door te focussen op natuurlijke beweging, ontspanning en zelfvertrouwen, kan Parkinson boksen bijdragen aan een betere kwaliteit van je dagelijkse leven.